مرغ طوفان از کوچکترین پرندگان دریایی

1

مرغ طوفان از کوچکترین پرندگان دریایی

مرغ طوفان

مرغ‌های طوفان پرندگانی دریایی از تیره Hydrobatidae (مرغان طوفان)، بخشی از راسته کبوتردریایی‌سانان، هستند. این کوچکترین پرندگان دریایی از سخت‌پوستان، پلانکتون، و ماهی‌های کوچکی که در سطح آب شنا می‌کنند، تغذیه می‌کنند. پرواز این پرندگان به شکل بال‌بال زدن است و گاه همچون خفاش پرواز می‌کنند.

مرغ‌های طوفان گستره‌ای جهانی دارند و در همه اقیانوس‌های جهان یافت می‌شوند. آن‌ها تنها در مناطق لجه‌ای یافت می‌شوند و مشخصاٌ برای تخم‌گذاری به روی خشکی می‌آیند. از رفتار و گسترهٔ بیشتر گونه‌ای این پرندگان در آب اطلاع چندانی در دست نیست چرا که یافتنشان درون اقیانوس‌ها سخت است. آن‌ها به صورت گروهی تخم‌گذاری می‌کنند و زوج‌ها برای مدت‌های طولانی با یک جفت به سر می‌برند. هر دو جفت وظایف نگهداری از تخم و غذا دادن به جوجه‌ها را انجام می‌دهند. همانند بسیاری دیگر گونه‌های پرندگان دریایی، خوابیدن بر روی تخم نزدیک ۵۰ روز و غذا دادن به جوجه‌ها نزدیک ۷۰ روز ادامه پیدا می‌کنند.

بعضی گونه‌های مرغ طوفان در معرض تهدید از سوی فعالیت‌های انسانی هستند. به نظر می‌رسد مرغ طوفان گوادلوپ به همین دلیل منقرض شده باشد. مرغ طوفان نیوزیلند منقرض فرض می‌شد، ولی در سال ۲۰۰۳ دوباره یافت شد.[۱] بیشترین خطری که این پرندگان را تهدید می‌کند معرفی گونه‌های پستاندار مهاجم به مناطق تخم‌گذاری آن‌ها است؛ گونه‌هایی چون گربه رمیده و موش صحرایی که با خوردن تخم و جوجه‌های این پرندگان نسلشان را در خطر قرار داده‌اند.

گونه‌ها

مرغ های طوفان شامل گونه‌های زیر می‌شود:

تیره مرغان طوفان (Hydrobatidae)

زیرخانواده اقیانوسیان

  • مرغ طوفان ویلسون، Oceanites oceanicus
  • مرغ طوفان الیوت، Oceanites gracilis
  • مرغ طوفان پینکویا، Oceanites pincoyae
  • مرغ طوفان پشت‌خاکستری، Garrodia nereis
  • مرغ طوفان صورت‌سفید، Pelagodroma marina
  • مرغ طوفان شکم‌سیاه، Fregetta tropica
  • مرغ طوفان شکم‌سفید، Fregetta grallaria
  • مرغ طوفان پولینزی، Nesofregetta fuliginosa

زیرخانواده آب‌خفاشان

  • مرغ طوفان اروپایی، Hydrobates pelagicus
  • مرغ طوفان لیچ، Oceanodroma leucorhoa
  • مرغ طوفان ماتسودایرا، Oceanodroma matsudairae
  • مرغ طوفان کوچک، Oceanodroma microsoma
  • مرغ طوفان دمگاه‌کوتاه، Oceanodroma tethys
  • مرغ طوفان دمگاه‌نواری، Oceanodroma castro
  • مرغ طوفان مونتیرو، Oceanodroma monteiroi
  • مرغ طوفان سوئینهو، Oceanodroma monorhis
  • مرغ طوفان گوادلوپ، Oceanodroma macrodactyla
  • مرغ طوفان تریسترام، Oceanodroma tristrami
  • مرغ طوفان مارکهام، Oceanodroma markhami
  • مرغ طوفان سیاه، Oceanodroma melania
  • مرغ طوفان دوده‌ای، Oceanodroma homochroa
  • مرغ طوفان هرنبای، Oceanodroma hornbyi
  • مرغ طوفان دم‌چنگالی، Oceanodroma furcata

نام دیگر مرغ طوفان

مرغ طوفان (افسانه‌ای)

مرغ طوفان پرنده‌ای اسطوره‌ای است که در چندین فرهنگ‌های قدیمی به آن اشاره‌شده است.

بنا بر فرهنگ عامه، مرغ طوفان پرندهٔ بسیار بزرگی‌است که به خاطر جثه سترگش در حالت عادی قادر به پرواز نیست. به همین خاطر این پرنده در بلندای کوه‌ها یا مشرف به دریاها به انتظار طوفان می‌ماند و با شدت گرفتن تندبادها از انرژی آنها برای پریدن مدد می‌گیرد و در شرایطی که دیگر پرندگان قادر به پرواز نیستند در آسمان اوج می‌گیرد و عظمت خود را به نمایش می‌گذارد.

بنا بر نقوشی که از این پرنده ترسیم می‌شود، مانند پرنده افسانه‌ای هما، این پرنده نیز از خانواده کرکسها می‌باشد.

جایگاه در ادبیات سیاسی ایران

شاپور بختیار آخرین نخست وزیر حکومت پهلوی پیش از انقلاب ۱۳۵۷، که سمت نخست وزیری را در ماه‌های آخر حکومت پهلوی بر عهده گرفت، در دی‌ماه ۱۳۵۷، پیامی صادر کرد و در انتهای پیامش [۲] بیتی از چکامه مرغ طوفان[۳] غلامعلی رعدی آذرخشی خواند که :

من مرغ طوفانم نیندیشم ز طوفان *** موجم، نه آن موجی که از دریا گریزد
اشاره وی به این شعر باعث شد که هم موافقان او و هم مخالفان او از او با عنوان مرغ طوفان یاد کنند.


مرغ طوفان در جدول

مرغ طوفان

نام علمی : Oceanites Oceanicus
نام انگلیسی: Wilson’s Storm Petrel

مشخصات ظاهری: این پرنده، ۱۸ سانتی متر طول دارد. و با اینکه در خاورمیانه کمیاب است. اما، معمولا دیده می شود. ویژگی خاص این پرنده، علاوه بر دمگاه سفید؛ که در اغلب مرغان طوفنان دیده می شود. بیرون زدن پاها در انتهای دم ( که مربع شکل است) در پرواز، و گستردگی دمگاه از دو طرف تا بالای دم، از مشخصه های این پرنده است. همچنین روتنه و کناره ی بال ها قهوه ای تیر و زیر تنه کاملا تیره است. پروازش به صورت بال زدن همراه با بالبازروی است. شناسایی این پرنده از سایر مرغان طوفان بسیار دشوار است.
صدا: صدای این پرنده به درستی شناخته شده نیست.
زیستگاه: این پرنده در دریا به سر می برد. در ایران، در سواحل و آبهای نزدیک ساحل دریای عمان دیده شده است.
حفاظت: این پرنده نیازی به اجرای برنامه های حفاظتی ندارد.


مرغ طوفان ویلسون

مرغ طولان ویلسون

مرغ طوفان ویلسون (نام علمی: Oceanites oceanicus) یک پرنده کوچک دریایی از خانواده مرغان طوفان است. این پرنده یکی از پر جمعیت‌ترین پرندگان در کره زمین است که در اقیانوس‌های اطلس، هند، و آرام یافت می‌شود. این پرنده بیشتر در سواحل و جزیره‌های اقیانوس منجمد جنوبی تولید مثل می‌کند.

توصیف ظاهری

طول مرغ طوفان ویلسون ۱۶ تا ۱۸/۵ سانتیمتر و عرض بال‌های آن ۳۸ تا ۴۲ سانتیمتر است. این پرنده در خاورمیانه کمیاب است اما گاه به گاه دیده می‌شود. همانند اغلب مرغان طوفان، مرغ طوفان ویلسون دمگاه سفید دارد ولی ویژگیش بیرون زدن پاها در انتهای دم مربع شکل در پرواز، و گستردگی دمگاه از دو طرف تا بالای دم است. همچنین روتنه و کنارهٔ بال‌ها قهوه‌ای تیره و زیر تنه کاملاً تیره است. پرواز این پرنده به صورت بال زدن همراه با بال‌بازروی است. به دلیل شباهت ظاهری، شناسایی این پرنده از سایر مرغ‌های طوفان بسیار دشوار است.

زیستگاه

این پرنده ساکن دریا است و تنها برای تخم‌گذاری به کرانه‌های دریا می‌آید. در ایران، در سواحل و آب‌های نزدیک ساحل دریای عمان دیده شده است.

از دیگر مشخصات مرغ طوفان ویلسون

پرنده ای است دریایی با اندازه ای کوچک، از خانواده مرغان طوفان که از فراوان ترین پرندگان دریایی جهان به شمار می آید و تعداد آن در بعضی منابع بیش از پنجاه میلیون جفت ذکر شده است. نام این پرنده یاد آور پرنده شناس اسکاتلندی الکساندر ویلسون می باشد،

این مرغ طوفان اغلب در سواحل دریاهای نیمکره جنوبی و جزایر یخ زده اقیانوس جنوبی زاد و ولد می کند و زمستان ها به صورت گسترده در دریاهای نیمکره شمالی در حال پرواز بر روی سطح دریا و یا دنبال کشتی ها مشاهده می شود. به جز هنگام زاد و ولد و جوجه آوری که در شکاف سنگ ها و پرتگاه های دور دست صورت می¬گیرد، در سایر وقت ها درحال پرواز روی آب ها می باشد. بعضی ها دیدن این پرنده را نشانه طوفانی شدن دریا می دانند. این پرنده در بسیاری از اقیانوس های جهان به سر می برد و در خلیج فارس و دریای عمان نیز دیده شده است،رنگ پر و بال این پرنده به طور کلی قهوه ای دودی است. دمگاهی سفید به صورت نیم دایره و پهن دارد که پرهای سیاه دم را از سایر نواحی تیره بدن جدا می سازد. نوار بالی روشنی بر روی بال هایش وجود دارد که در پرواز الگوی مشخصی را برای شناسائی این پرنده ایجاد می کند. پاهایش نازک و سیاه با ساق های بلند و پره دار می باشد. لکه های زرد رنگی روی پره های پا و کنار انگشتانش دیده می شوند،.اغلب به هنگام پرواز بر روی سطح آب پاهای خود را درون آب فرو می برد تا لکه های زرد روی پره های پاهایش باعث جلب توجه ماهیان کوچک و نزدیک شدن آن ها گردد تا بتواند به راحتی آن ها را صید کند. دمی نسبتاً کوتاه و چهار گوش دارد که در هنگام پرواز پاهای بلندش از وسط آن تجاوز می کنند.
منقارش سیاه و قلاب دار است. چشمانش سیاه و سوراخ های بینیش لوله ای شکل می باشند. اغلب به وسیله حس بویائی طعمه اش را دنبال می کند. پروازش با بال زدن های سریع همراه است و شبیه خفاش ها و یا چلچله ها حرکاتی تند و غیر خطی دارد. نر و مادۀ این پرنده هم شکل هستند.
مرغ های طوفان ویلسون به صورت گروهی و یا تکی دیده می شوند و با استفاده از طیف گسترده ای از سیگنال های صوتی با همدیگر ارتباط برقرار می کنند. این پرنده شناگر ماهری است ولی در هنگام راه رفتن بر روی زمین، نمی تواند تعادلش را برای بیش از چند قدم حفظ کند و برای در امان ماندن از تهدید شکارچیانی مانند مرغان ماهی خوار و عقاب ها جیرجیر کنان با بیرون راندن مایعی روغنی از معده، در صدد دفاع از خود بر می آید.
سه زیر گونه از این پرنده شناخته شده است:

  • (Oceanites oceanicus oceanicus) در اقیانوس اطلس جنوبی و اقیانوس هند.
  • (Oceanites oceanicus exasperatus) در قطب جنوب.
  • (Oceanites oceanicus maorianus) در نیوزیلند (برخی از پرنده شناسان این پرنده را به عنوان یک گونه جداگانه در نظرمی گیرند)

تغذیه:

تغذیه این پرنده عمدتاً مبتنی بر سخت پوستان پلان کتونی است، اما ممکن است از ماهی، ماهی مرکب، نرم تنان، لاروها و مواد غذایی روی سطح آب نیز تغذیه کند.

زیستگاه:

در اطراف آب های سرد قطب جنوب، جزایر صخره ای و در طول بسیاری از اقیانوس های جهان و همچنین در میان صخره ها و تخته سنگ ها و سنگ ریزه ها دیده می شود، در طول زمستان ممکن است در اقیانوس اطلس و اقیانوس هند و نیز در اطراف جزیره های سنگی کوچک دیده شود. لانه اش را در شکاف سنگ ها و لابلای صخره ها در پرتگاه های دور دست می سازد.

دیدگاه بگذارید

1 نظر در "مرغ طوفان از کوچکترین پرندگان دریایی"

آگاه سازی از
مرتب سازی بر اساس:   جدیدترین | قدیمی ترین | بالاترین امتیاز

جالب بود.
مررسی از مطلبتون

wpDiscuz